ادراک فروریخته

ادراک فروریخته

فقر هویت و توانایی، در کنار وفور الگوهای قدرت. نوجوان ناآگاه چیزی نیست، اما می‌تواند زود شبیه کسی شود که چیزی است. بعد کافی است کسی نقابش را جدی نگیرد، نمایش را عصبانی ادامه می‌دهد…

یادداشت مهمان، کورش علیانی، فعال فرهنگی: دو نوجوان، دختر و پسر، حدود پانزده ساله، در پارک از کنار هم رد شده‌اند. دختر پسر را با فحش خطاب کرده و سیگار خواسته. پسر فحش را برگردانده. دختر چاقو کشیده، تهدید کرده، به سینه و پهلوی پسر زده. پسر افتاده، اما ماجرا تمام نشده. دختر به سر او که روی زمین افتاده لگد کوبیده. پسر جان داده.

در این ماجرا چیزی هولناک‌تر از خشونت است. یک نوجوان پانزده‌ساله، تقریبا خالی از هویت و منزلت، بدون دانش و مهارت، نقاب کسی را زده که می‌تواند در خیابان قدرت‌نمایی کند؛ ناسزا می‌گوید، چاقو دارد، تهدید می‌کند، و وقتی با پاسخ طرف مقابل روبه‌رو می‌شود باید نشان بدهد همان کسی است که ادعا کرده که هست. اما نیست.

قدرت خیابانی هم با تمام پلشتیش دانش دارد. کسی که واقعا در آن جهان زندگی کرده، می‌داند کجا تهدید کند، کجا عقب بکشد، کجا بلوف بزند و کجا بفهمد بازی تمام است. نباید فراموش کنیم که حتی آن جهان هم قواعدی دارد. دختر توی پارک ظاهرا نشانه‌های آن را گرفته، اما قواعدش را نمی‌شناسد. نقاب را زده، اما بلد نیست نقش را بازی کند. بدتر این که نمی‌فهمد بازی را بلد نیست.

اینجا بازی کامپیوتری هم ممکن است معنایی پیدا کند، اما نه با آن حرف ساده‌انگارانه که بازی خشن بچه را خشن می‌کند. مسئله چیز دیگری است. آدم در اوج هیجان همه‌ی آنچه را در حالت عادی می‌فهمد، به همان اندازه نمی‌فهمد. میدان ادراک تنگ می‌شود. الگوهای آماده راحت‌تر جای فکر کردن را می‌گیرند.

نوجوان ممکن است بداند بازی با واقعیت فرق دارد. اما دانستن یک چیز است و توان استفاده از آن دانسته در چند ثانیه‌ی انفجاری چیز دیگری است. در بازی بارها دیده است که ضربه می‌زنی، طرف می‌افتد و باز هم می‌زنی. افتادن پایان نیست؛ بخشی از جریان عمل است. برای همین لگد بعد از چاقو مهم است. بدن واقعی روی زمین افتاده، اما واقعیت هنوز نتوانسته رفتار را متوقف کند. انگار الگوی عمل چند ثانیه بیشتر از فهم موقعیت دوام آورده است.

انگار با شکل تازه‌ای از یک مسئله‌ی قدیمی روبه‌رو شده‌ایم. نوجوان همیشه نقش بازی کرده است. تفاوت این است که امروز می‌تواند نشانه‌های یک هویت را بسیار زودتر از توانایی‌های لازم برای زیستنش به دست بیاورد. زبانش را یاد بگیرد، ژستش را بگیرد، ابزارش را همراه داشته باشد و شکل رفتارش را هزار بار ببیند. آنچه ندارد تجربه، مهارت، منزلت و حتی شناخت همان نقشی است که انتخاب کرده است.

این فقط فقر نیست. ترکیب خطرناک‌تری است؛ فقر هویت و توانایی، در کنار وفور الگوهای قدرت. نوجوان ناآگاه چیزی نیست، اما می‌تواند زود شبیه کسی شود که چیزی است. بعد کافی است کسی نقابش را جدی نگیرد. نمایش را عصبانی ادامه می‌دهد. بازیگر بلد نیست چه کند. دستش چاقو دارد. و صحنه، برخلاف بازی، واقعی است.

مشکل از جایی ترسناک‌تر هم می‌شود که این نقاب برای دیگران نیست. نوجوان خودش هم ممکن است آن را باور کند. تصویر جای توانایی را می‌گیرد و ادعای قدرت جای شناخت قدرت می‌نشیند. آن وقت اولین آزمون واقعی، دیگر تمرین نیست؛ می‌تواند اولین قتل باشد.

کد مطلب 6967018

  • برای مسئولان دلواپس کارآفرینی

  • با هر سختی

  • راه ایجاد تغییر

  • علاج همگانی است

  • گلوله و فرهنگ

  • اپستین استثنا نبود

  • وقفوهم انهم مسئولون

  • ناتوانی؟ نه! ممنون!

  • گم شدن انتخاب

  • رنگین یا ننگین؟

  • تلگرام خبرگزاری زیر خبر
  • تلویزیون آن
  • «برای تغییر جهان» به سراغ ریشه‌های مقاومت در دل اندیشه رفته است

  • سامانه بارشی جدید از سه‌شنبه وارد زنجان می‌شود؛کاهش دما تا دوشنبه

  • سیب‌زمینی کرمانشاه؛ از مزرعه تا بازار، مسیر تازه رونق و بهره‌وری

  • قالیباف: کسی در مذاکره پیروز است که خود را برای جنگ آماده کرده باشد

  • امام جمعه قشم: تصمیم‌گیری‌ها باید متناسب با شرایط جنگی منطقه باشد

  • صدور گواهی سلامت برای یک‌چهارم باغ‌های کیوی مازندران

  • لطفی پور: ۱۳۲۴ کیلومتر از راه‌های گیلان خط‌کشی شد

  • صفحه نخست روزنامه های خراسان رضوی یکشنبه ۱۲ مهرماه

  • آیت‌الله پورمحمدی: مدرسه‌سازی ماندگارترین باقیات‌الصالحات است

  • گزارش دیوان محاسبات از مانده منابع ارزی در حساب‌های واسط و تراستی

  • شروط گذشت خانواده امیرمحمد خالقی از قصاص چه بود؟

  • تأخیر یک‌ ساعته آغاز فعالیت ادارات و مدارس کرمان به دلیل آلودگی هوا

  • ادعای جدید ترامپ درباره ایران

  • تاثیر محافظتی قهوه بر سلامت روان

  • سیلاب در خیابان های کرج بعد از باران پر حجم پاییزی

  • بازتاب پیامدهای جنگ علیه ایران در رسانه‌های جهان

  • ثبت فوت بیش از ۱۰ هزار نفر در مشهد

  • محدودیت تردد در آزادراه شهید حجازی و امیرکبیر به سمت کاشان و تهران

  • عملکرد ورزش ایران در ۱۷ دوره بازی‌های آسیایی؛ کدام دوره پرمدال‌تر است؟

  • وضعیت معوقات اردیبهشت بازنشستگان تأمین‌اجتماعی؛ واریز طی دو ماه

  • روزنامه‌های ورزشی یکشنبه ۱۲ مهر ۱۴۰۵

    روزنامه‌های ورزشی یکشنبه ۱۲ مهر ۱۴۰۵

  • روزنامه‌های اقتصادی یکشنبه ۱۲ مهر ۱۴۰۵

    روزنامه‌های اقتصادی یکشنبه ۱۲ مهر ۱۴۰۵

  • روزنامه‌های صبح یکشنبه ۱۲ مهر ۱۴۰۵

    روزنامه‌های صبح یکشنبه ۱۲ مهر ۱۴۰۵

  • روزنامه‌های ورزشی شنبه ۱۱ مهر ۱۴۰۵

    روزنامه‌های ورزشی شنبه ۱۱ مهر ۱۴۰۵

  • روزنامه‌های اقتصادی شنبه ۱۱ مهر ۱۴۰۵

    روزنامه‌های اقتصادی شنبه ۱۱ مهر ۱۴۰۵

  • دانلود کتاب
  • خرید اپل ایدی
  • شمش نقره
  • کلینیک ترک اعتیاد تهران
  • دوربین مداربسته
  • مبلمان اداری
  • جراح بینی تهران
  • جراح بینی در تهران
  • لوازم تحریر
  • خرید طلای آب شده
  • قیمت موکت
  • تور کربلا
  • استند تسلیت
  • مداحی اربعین
  • مرجع پاسخ معتبر پزشکان
  • قیمت ایمپلنت
  • قطعات لباسشویی
  • آموزشگاه تیزهوشان
  • بلیط هواپیما
  • نمایندگی بوش در تهران
  • آموزشگاه زبان ملل
  • قیمت و خرید سمعک نامرئی
  • مهرینو
  • تهران تایمز
  • روزنامه آگاه